bongerd.pl
ogród jadalny
  
Dereń jadalny  
kolor rośliny na mapkach
  
Opis i cechy Historia i zdjęcia
nazwa naukowa i autor: Cornus mas L.
odmiana:  
rodzina: Cornaceae
cechy wymagania
wysokość x szerokość 5 x 5 m.
płeć
pokrój strefa klimatyczna: usda 4-8
pożytek: stanowisko: ---
ocena jadalności
(0=niejadalne-5=pyszne)
4 wilgoć:
struktura gleby:

ocena właściwości leczniczych
(0=żadne-5=bardzo dobre)
2 żyżność gleby:
odczyn gleby:

 
Znane ryzyka: Nie ma znanych ryzyków
 
miesiące kiedy roślina ma: liście IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
kwiaty           
dojrzałe owoce            

Źródło: Plants For A Future (PFAF) Chris Marsh (Secretary), 9 Priory Park Road, Dawlish, Devon EX7 9LX
Ikonki oraz pomysł na grafikę: Internetowa Baza Roślin (IBRO).
Informacja od dostawcy: Sadowniczy
Krzew, dorasta do ok. 8 m wys. Kwiaty bardzo liczne, żółte, miododajne, ukazują się w marcu-kwietniu. Owoce czerwone, walcowate, jadalne, dojrzewają w sierpniu-październiku, bardzo dobre na przetwory i nalewki (dereniówka).
Jest rośliną wcześnie i długą kwitnącą, miododajną, odporna na mrozy, nie grymaśną. Rośnie w słońcu i cieniu, doskonale znosi cięcie, więc można ją formować wedle woli i ogrodowych potrzeb, jest odporna na mrozy i mało wymagającą.
Surowcem leczniczym są zarówno owoce, jak i kwiaty, suszone liście oraz kora odarta z młodych gałązek!!
Cenna jest cała roślina lecz przede wszystkim są owoce derenia, ponieważ wykorzystywane są do łagodzenia stanów gorączkowych oraz działają ściągająco i przeciw zapalnie w schorzeniach jelitowo-żołądkowych. Owoce derenia jadalnego są bogatym źródłem witaminy C — zawierają jej tyle co cytryny, wit. P (która wzmacnia ściany naczyń krwionośnych, poprawia przypływ krwi, obniża ciśnienie, działa przeciwalergicznie, przeciwgrzybiczo i przeciwnowotworowo) oraz wit. A (poprawia wzrok, kondycję skóry, włosów i paznokci), makro- i mikroelementy (głównie związki żelaza), flawonoidy (działające przeciwzapalnie, przeciwutleniająco i moczopędnie), kwasy organiczne, antyoksydanty, biostymulatory, pektyny, garbniki, cukry (około 10–13%) oraz inne cenne substancje mineralne.
Ze względu na wysoką zawartość kwasów organicznych mogą być wykorzystywane do naturalnego zakwaszania przetworów owocowych. Z owoców sporządza się soki, galaretki, nalewki (dereniówka), wina, dżemy, kandyzuje się je i suszy, można także łączyć je w przetworach ze słodkimi owocami, np. jabłkami.
W starożytności pozyskiwano z niego twarde drewno. Jest długowieczny, plenny, bo może owocować do 150 lat, odporny wobec chorób i szkodników, więc można go uprawiać tanio, bez ochrony chemicznej.
Pędy, liście i kora są też ważnym surowcem farmaceutycznym. Napary z liści stosuje się, jako środek moczopędny i żółciopędny, a napary z kory - jako środek wzmacniający i pobudzający. Odwar i nalewkę z owoców warto pić przy biegunkach.
Miejsce rośliny w ogrodzie:
      bindaż
- alejka
     bindaż -  południowy sad
Sto sadzonek otrzymano dnia 22-IV-2015 r. od dostawcy Sadowniczy i sadzono je wzdłuż alejki aby tworzyły klasyczny bindaż. Na zdjęciach z dnia 30-V-2015 r. widać kilka od wschodu.

Alejka - bindaż.

Północna strona alejki.

Jedna z sadzonek.

Następne zdjęcie robiono 29-XI-2015 r. od północnego zachodu.

Od przodu widać jedną z śliwek ałyczych.

15 sadzonek nie przyjęły się, może przez to, że rok 2015 był bardzo suchy. Powstały więc dziury w bindaży.
Ponieważ w następnej wiosnę te sadzonki też nie dały znaku życia, zamówiono 20 nowych sadzonek w firmie Sadowniczy, tym razem nie w balotach lecz w donicach. Otrzymano je dnia 22-X-2016 r. Sadzono je na miejscach wyschniętych dereni i pięć sztuk w południowym sadzie, przy dereniach od Caryi.

W okresie luty - kwiecień 2017 roku, alejka dereni stała w wodzie. Kopano rowy melioracyjne ale nie udało się odwodnić teren.

Dziesięć sadzonek zgniło, przeważnie tych ostatnio posadzonych. Dwie sadzonki kwitły w tym roku ale nie miały owoców. Latem kilka roślin uschła. Pod koniec sezonu żyły jeszcze 82 sadzonek.
Alejka była zalana także na początku roku 2018. Trzy derenie tego nie wytrzymały. Cztery sadzonki kwitły ale żadna nie owocowała. Zdjęcia zrobiono 29 maja 2018 r.



Na wiosnę 2019 r. żadna sadzonka kwitła. Upalne, suche lato powodowało, że na końcu sezonu zostało tylko 74 żywych sadzonek z 130 kupionych. Te najsilniejsze derenie rosły przeciętnie 10 cm w ciągu czterech lat; 14 były nawet niższe od momentu sadzenia.
bongerd.pl
ogród jadalny

Data ostatniej zmiany 28-01-20 r.